Ga naar inhoud

Milieuvoorwaarden in Vlaanderen

VLAREM II en de indelingslijst: wat het is en wat het voor je bedrijf betekent

VLAREM bepaalt aan welke milieuvoorwaarden je activiteiten in Vlaanderen moeten voldoen. Die voorwaarden komen rechtstreeks in je omgevingsvergunning terecht. EcoVise legt uit hoe VLAREM is opgebouwd en waarom het je dossier maakt of kraakt.

Wat is VLAREM?

VLAREM is het uitvoeringsbesluit van het Decreet algemene bepalingen milieubeleid (DABM). Het is de verzameling regels die het Omgevingsvergunningsdecreet concreet maakt en die vastlegt aan welke milieueisen ingedeelde inrichtingen en activiteiten moeten voldoen.

Het reglement is door de jaren heen opgesplitst in delen. Eerst startte het met VLAREM I, dat intussen is opgegaan in VLAREM II. VLAREM II bevat de algemene en sectorale milieuvoorwaarden voor de meeste inrichtingen. In de bijlagen van VLAREM II staat de indelingslijst, met de rubrieken die op je project van toepassing kunnen zijn. VLAREM III bundelt de voorwaarden voor de grote, complexere industriele installaties en sluit aan op de Europese regels rond beste beschikbare technieken.

De indelingslijst van VLAREM II: rubrieken en klassen

De indelingslijst is bijlage 1 bij VLAREM II. Ze deelt alle inrichtingen en activiteiten die risico's of hinder voor mens en milieu kunnen veroorzaken in rubrieken in. Elke rubriek krijgt een klasse, en die klasse bepaalt of je een omgevingsvergunning moet aanvragen of dat een melding volstaat.

De drempelwaarden in de rubrieken gaan meestal over productiecapaciteit of vermogen. Voer je op dezelfde locatie meerdere activiteiten uit onder dezelfde rubriek, dan tel je hun capaciteiten op.

Klasse 1, 2 of 3

  • Klasse 1: de grootste risico's of hinder. Je hebt een omgevingsvergunning nodig en je aanvraag volgt de gewone procedure, met een openbaar onderzoek.
  • Klasse 2: je hebt een omgevingsvergunning nodig. Gaat het enkel om klasse 2-activiteiten, dan geldt in de regel de vereenvoudigde procedure.
  • Klasse 3: de minste risico's of hinder. Een melding bij de gemeente volstaat.

Heeft je bedrijf activiteiten onder meerdere rubrieken, dan bepaalt de hoogste klasse de klasse van je inrichting.

De kolommen van de indelingslijst lezen

Naast de klasse geeft de indelingslijst per rubriek nog heel wat informatie die je dossier mee bepaalt:

  • Kolom 1 en 2: het rubrieknummer en de omschrijving van de activiteit, met de drempelwaarden die bepalen in welke subrubriek je valt.
  • Kolom 3: de klasse (1, 2 of 3).
  • Kolom 4 (opmerkingen): welke instanties advies geven, zoals M voor de VMM, O voor OVAM en W voor grondwater. T betekent dat een tijdelijke vergunning mogelijk is, X dat het om een GPBV-installatie gaat en Y dat de installatie onder de Europese emissiehandel valt.
  • Kolom 5 (coördinator): A of B als je een milieucoördinator van het eerste of tweede niveau moet aanstellen.
  • Kolom 6 (audit): E of P als de overheid een eenmalige of periodieke milieuaudit kan opleggen.
  • Kolom 7 (jaarverslag): R als je jaarlijks je emissies moet rapporteren onder de Europese rapporteringsplicht.
  • Kolom 8 (VLAREBO): of een oriënterend bodemonderzoek verplicht is, bijvoorbeeld bij overdracht, sluiting of faillissement, of periodiek.

Staat er een X in de vierde kolom, dan gelden ook de bijkomende voorwaarden van VLAREM III. Let ook op de milieuaudit: volgens de Vlaamse ontwerpteksten voor de herziene Richtlijn Industriële Emissies maakt die plaats voor een verplicht milieubeheersysteem.

Een verkeerde inschatting van je rubriek leidt tot vertraging of een onvolledig dossier. De juiste inschatting is dus het fundament van je aanvraag.

De opbouw

Drie soorten milieuvoorwaarden in je vergunning

Algemene voorwaarden

Basisregels die voor zo goed als elke ingedeelde inrichting gelden, bijvoorbeeld rond geluid, afval en het voorkomen van hinder. Ze vormen het vertrekpunt voor elk dossier.

Sectorale voorwaarden

Regels die specifiek gelden voor een bepaalde activiteit of sector. Een chemiebedrijf, een veeteeltbedrijf en een afvalverwerker krijgen elk hun eigen set voorwaarden.

Bijzondere voorwaarden

Voorwaarden die de overheid op maat van je concrete project aan de vergunning koppelt, bovenop de algemene en sectorale regels. Ze staan in je vergunningsbesluit.

Met EcoVise

VLAREM-voorwaarden automatisch gekoppeld aan je dossier

EcoVise koppelt je projectgegevens automatisch aan de relevante VLAREM-voorwaarden en indelingsrubrieken, en signaleert wijzigingen in de regelgeving voor ze je verrassen. Zo verlies je geen tijd aan opzoekwerk en vermijd je onvolledige dossiers.

Wil je het volledige plaatje? Lees onze gids over de omgevingsvergunning in Vlaanderen of ontdek hoe het vergunningsproces verandert in 2026.

Veelgestelde vragen

Wat is VLAREM?

VLAREM staat voor het Vlaams reglement betreffende de milieuvoorwaarden. Het is de verzameling uitvoeringsregels die bepaalt aan welke milieuvoorwaarden ingedeelde inrichtingen en activiteiten in Vlaanderen moeten voldoen. VLAREM is het uitvoeringsbesluit van het Decreet algemene bepalingen milieubeleid (DABM).

Wat is het verschil tussen VLAREM II en VLAREM III?

VLAREM II bevat de algemene en sectorale milieuvoorwaarden voor het merendeel van de ingedeelde inrichtingen. VLAREM III bevat de milieuvoorwaarden voor de grote, complexere industriele installaties (de zogenaamde GPBV-installaties) en sluit aan op de Europese regels rond beste beschikbare technieken.

Wat is de indelingslijst van VLAREM II?

De indelingslijst is bijlage 1 bij VLAREM II. Ze deelt alle activiteiten die risico's of hinder voor mens en milieu kunnen veroorzaken in rubrieken in, elk met een klasse. Die klasse bepaalt of je een omgevingsvergunning nodig hebt of dat een melding volstaat. Hoe groter het milieurisico, hoe zwaarder de procedure.

Wat betekent een X in de indelingslijst?

Een X in de vierde kolom betekent dat de rubriek een GPBV-installatie is. Dan gelden bovenop VLAREM II ook de bijkomende voorwaarden van VLAREM III, die voortvloeien uit de Europese Richtlijn Industriële Emissies.

Waar vind ik de indelingslijst van VLAREM II?

De geconsolideerde versie van VLAREM II, met de indelingslijst als bijlage 1, vind je op de EMIS-navigator van VITO. Kijk altijd naar de meest recente versie: rubrieken en drempels worden regelmatig aangepast.

Hoe bepaalt VLAREM mijn omgevingsvergunning?

De voorwaarden uit VLAREM komen rechtstreeks in je omgevingsvergunning terecht. Ze leggen vast wat je mag, onder welke voorwaarden en hoe je dat moet aantonen. Wie VLAREM goed kent, dient een sterker en sneller behandeld dossier in.

Wanneer heb ik een vergunningsplicht en wanneer niet?

Valt je activiteit onder klasse 3, dan volstaat een melding bij de gemeente. Valt ze onder klasse 1 of 2, dan heb je een omgevingsvergunning nodig.

Wat is de hoogste klasse in VLAREM?

Klasse 1 is de hoogste klasse: die activiteiten hebben de grootste impact op de omgeving. Klasse 3 is de laagste. Je bedrijf krijgt altijd de hoogste klasse van zijn rubrieken. Heb je twee rubrieken in klasse 3 en één in klasse 2, dan ben je een klasse 2-bedrijf.

Wat is VLAREM I?

VLAREM I was het oorspronkelijke besluit met onder meer de indelingslijst en de regels voor de vroegere milieuvergunning. Sinds de invoering van de omgevingsvergunning is het grotendeels opgeheven. De indelingslijst staat nu als bijlage 1 bij VLAREM II.

Wat is het verschil tussen VLAREM, VLAREMA en VLAREL?

VLAREM bevat de milieuvoorwaarden voor ingedeelde inrichtingen. VLAREMA is het reglement voor het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen. VLAREL regelt de erkenningen in het leefmilieu, bijvoorbeeld voor laboratoria en deskundigen.

Sneller door de VLAREM-voorwaarden?

EcoVise koppelt je project automatisch aan de juiste milieuvoorwaarden en houdt je dossier compleet en actueel.

Neem contact op